VIII Polsko-Niemieckie Dni Mediów 2015
Książnica Pomorska, ul. Podgórna 15/16, 70-205 Szczecin
Polska i Niemcy – nowe kotwice Europy?
Rola mediów w trakcie kryzysu politycznego
Ósme Dni Mediów poświęcone będą kilku aktualnym tematom przeważającym w mediach
i w polityce obu krajów. Podczas debaty fishbowl eksperci i dziennikarze
zastanowią się, jak Polska i Niemcy mogą w przyszłości współdziałać na
wschodzie Europy oraz jak powinna wyglądać polityka Unii Europejskiej wobec
Ukrainy oraz Rosji w trakcie kryzysu wokół Ukrainy, a także – jak należy opisywać
wydarzenia dotyczące konfliktu, aby nie przyczyniać się do jego zaostrzenia oraz
relacjonować o nich możliwie jak najbardziej obiektywnie. Równoległe warsztaty odbywające
się podczas konferencji pozwolą uczestnikom zgłębić praktyczne kwestie
zawodowe. Warsztat kierowany do szefów mediów dotyczyć będzie
sposobu zarządzania mediami w czasach kryzysów: mediów
i politycznego. Uczestnicy warsztatu dla młodych dziennikarzy zmierzą się
z zagadnieniem etycznego przygotowania i wykorzystania materiału,
pracą z big data i nowymi
mediami. Kolejny warsztat dotyczący pogranicza polsko-niemieckiego skupi się na
istotnych dla regionu kwestiach: współpracy gospodarczej, kwestiach energetyki
oraz powstaniu aglomeracji wokół Szczecina. Podczas innych warsztatów
dziennikarze będą mogli skomentować sposób pisania o nowej roli „armii
europejskiej” polityce bezpieczeństwa i obrony Unii Europejskiej. W trakcie
warsztatu dotyczącego recepcji terminu „polskie obozy koncentracyjne” w mediach
zagranicznych uczestnicy przedyskutują sposób, w jaki budować należy
wrażliwość na tematy historyczne i spróbują wypracować rekomendacje dla
dziennikarzy zajmujących się podobnie wrażliwymi tematami. „Small Talk” na
temat europejskiej migracji zarobkowej oraz roli mediów w kształtowaniu
polsko-niemieckiej przyszłości z udziałem nominowanych do Polsko-Niemieckiej
Nagrody im. Tadeusza Mazowieckiego 2015 będzie przejściem do wieczornego
wręczenia Nagrody w Trafostacji Sztuki. Rozmowę z nominowanymi do Nagrody
poprowadzą ubiegłoroczni zwycięzcy konkursu w kategorii Prasa.
Dzień pierwszy – czwartek (21 maja)
od 9.30 Rejestracja
uczestników
Moderacja całodniowa Barbara Włodarczyk, TVP
10:00 Otwarcie Dni Mediów
Wprowadzenie Krzysztof Miszczak, Dyrektor, Członek
Zarządu Fundacji Współpracy Polsko-Niemieckiej
Olgierd Geblewicz, Marszałek
Województwa Zachodniopomorskiego
Przemówienie Adam Bodnar, Wiceprezes Zarządu,
Helsińska Fundacja Praw Człowieka
Impulsy Jerzy Margański, Ambasador Rzeczypospolitej
Polskiej w Berlinie
10:30-12:30 Debata fishbowl: Nauki z kryzysu wokół Ukrainy. Jak Polska i Niemcy mogą w
przyszłości współdziałać na wschodzie Europy?
Czy Rosja dokonując agresji na kraj sąsiedni może być
traktowana jako partner demokracji zachodnich? Jak politycznymi metodami można
rozwiązać konflikt na wschodniej Ukrainie? Jaką rolę pełnią media w tym
konflikcie, jakie są warunki bezstronnego relacjonowania, unikania stereotypowego
ujęcia tematu, aby nie stać się mimo woli stroną konfliktu?
Moderacja:
Andrzej Grajewski, szef działu
Świat, „Gość Niedzielny”
Uczestnicy:
Piotr Andrusieczko, korespondent „Gazety
Wyborczej” m.in. ze wschodniej Ukrainy
Viola von Cramon, posłanka do
niemieckiego Bundestagu z ramienia Partii Zielonych
Moritz Gathmann, „Der
Spiegel”
Paweł Kowal, adiunkt Instytutu
Studiów Politycznych PAN
Paweł Pieniążek, freelancer,
relacjonował wydarzenia na Majdanie i konflikt zbrojny we wschodniej Ukrainie
12.30-13.30 Przerwa na lunch
13:30-15:30 Równoległe warsztaty dla zarejestrowanych
uczestników
Warsztat 1: Rola „armii europejskiej” w polityce bezpieczeństwa i obrony
Unii Europejskiej
Zaangażowanie NATO w
Afganistanie pokazało sporą bezradność mediów w kontekście pisania o polityce
bezpieczeństwa. Z perspektywy Unii Europejskiej konflikt toczący się na jej peryferiach.
W trudno dostępnym geograficznie i mentalnie obszarze. Niewielka liczba
wyspecjalizowanych dziennikarzy, jeszcze mniejsza liczba kompetentnych
komentatorów i ogólne „zmęczenie” odbiorców tematem. Tamten negatywny
scenariusz nie buduje optymizmu w kontekście pisania
o bezpieczeństwie dziś.
Od ponad roku Unia
Europejska znajduje się w nowym sąsiedztwie – politycznym, militarnym i mentalnym.
Sytuacja wokół Ukrainy spowodowała, że politycy, a w ślad za nimi i
społeczeństwa, będą musieli na nowo odpowiedzieć sobie na kilka fundamentalnych
pytań: czym jest bezpieczeństwo? Jaką cenę jesteśmy w stanie za nie zapłacić? Gdzie
są granice wolności jednostki, w kontekście takich wyzwań jak konflikt zbrojny,
albo samego jego widma?
Sytuacja jest nowa,
dynamiczna. Łatwo się w niej pogubić, ulegać emocjom. Zwłaszcza w mediach,
którym coraz częściej nie wystarczy już sama rola komentatora i które usiłują
być stroną w debacie na temat konfliktu. Ponadto uczestnicy warsztatu spróbują
odpowiedzieć na pytanie, jakiego języka przekazu używać, żeby opisywać tak
kluczowe sprawy jak bezpieczeństwo? A także:
– Jak przygotować dziennikarza do
pisania o obronie, wojsku, różnego rodzaju złożonych, w tym „hybrydowych” konfliktach?
– Jak sięgać po opinie ekspertów, weryfikować ich wiedzę i poglądy?
– Jak media polskie i niemieckie opisują sytuację wokół Ukrainy?
– Jakie konteksty i obawy przypisywane są polityce Rosji przez dziennikarzy
polskich, a w jakie przez ich kolegów z Niemiec?
– Czy dziennikarz powinien dokonywać samocenzury pisząc o bezpieczeństwie?
– Czy „armia europejska” to projekt, czy tylko wizja?
Impuls:
Lutz Niemann, szef sztabu,
gen. bryg., Wielonarodowy Korpus Północno-Wschodni w Szczecinie
Moderacja:
Juliusz Ćwieluch, „POLITYKA”
Uczestnicy:
Jakub Borowski, Polska Agencja Prasowa
Egon Ramms, generał Bundeswehry w
stanie spoczynku. W latach 2007-2010 szef Sojuszniczego Dowództwa Połączonych
Sił NATO w Brunssum
Waldemar Skrzypczak, generał broni
SZ RP w stanie spoczynku, były dowódca Wojsk Lądowych, w latach 2012-2013
wiceminister obrony narodowej
Stefani Weiss, dyrektorka
brukselskiego biura Fundacji Bertelsmanna
Warsztat 2: Nowe wyzwania Pogranicza
Czy istnieją czynniki hamujące polsko-niemiecką współpracę
gospodarczą, w tym współpracę na Pograniczu? Jeśli tak, jakie? Czy różne modele
polityki zagranicznej, ale też np. energetycznej utrudniają integrację
gospodarczą Pogranicza, czy są elementem ją wspierającym? Jakie są warunki powstawania
pierwszych aglomeracji międzynarodowych, umożliwiając silną współpracę
polityczno-gospodarczą po obu stronach granicy?
Połączenie kolejowe Berlin – Szczecin funkcjonuje obecnie
gorzej niż przed II wojną światową, a z połączenia Wrocław – Berlin od
grudnia 2014 roku w ogóle zrezygnowano. Na ile takie sygnały przekazywane
przez podmioty transportowe mogą wpływać na atrakcyjność regionu kraju
sąsiedzkiego?
Nad tymi i innymi kwestiami dotyczącymi Pogranicza
zastanowią się przedstawiciele mediów z Polski i Niemiec.
Rezultatem warsztatów będą rekomendacje dotyczące
zacieśniania współpracy polsko-niemieckiej na Pograniczu skierowane do przedstawicieli
władz Pogranicza.
Moderacja:
Maria Bartczak, dyrektor TVP Szczecin
Bärbel Wichmann, dyrektor stacji rbb we Frankfurcie nad
Odrą
Uczestnicy:
Peter Schmidt, NDR,
Haff-Müritz-Studio Neubrandenburg
Bogdan Twardochleb, „Kurier Szczeciński”
Warsztat 3: Jak nowe media zmieniają wymagania stawiane przed
dziennikarzem?
Podczas warsztatu uczestnicy rozważą znaczenie mediów społecznościowych w
społeczeństwie, ze szczególnym uwzględnieniem dziennikarstwa oraz teoretycznego
i praktycznego wymiaru etyki mediów na podstawie aktualnych przykładów. W jakim
stopniu techniki cyfrowe (big data, hacking, weryfikacja etc.) oraz media
społecznościowe wymagają nowego określenia etyki medialnej? W jaki sposób
skomponować „kompas etyczny”, na podstawie którego zostaną podjęte decyzje
dotyczące relacjonowania o wojnie, terrorze, katastrofach, zbrodniach, wypadkach,
osobistych dramatach – i o ludziach? Jakich informacji można wymagać,
co może stać się ogólnodostępne, a jakie kwestie muszą pozostać w sferze
prywatnej? Jak uzasadnić ten wybór? Gdzie znajdują się szare strefy? Etyka
mediów to konieczność, ponieważ wolnością mediów można się upajać się jedynie,
jeśli zna się jej granice. Reguła ta obowiązuje zarówno osoby pracujące w
mediach, jak również tych, którzy korzystają z ich możliwości cyfrowych, np.
poprzez publikowanie w mediach społecznościowych. Takie osoby również muszą
zdawać sobie sprawę z tego, co mogą osiągnąć poprzez różne rodzaje publikacji.
Do dyskusji na te tematy moderatorki zapraszają teoretyków i praktyków mediów.
Moderacja:
Paulina Olechowska, Uniwersytet Szczeciński
Marlis Prinzing, wykładowczyni na wydziale
dziennikarstwa w wyższej szkole technik medialnych Campus Köln przy MHMK w
Kolonii
Warsztat 4:
Zarządzanie mediami w czasach kryzysu – warsztat dla szefów mediów i redaktorów
naczelnych
Tematy, które będą poruszane podczas tego warsztatu dotyczyć
będą w głównej mierze sposobu funkcjonowania nowoczesnych mediów oraz utrzymania
wysokiej atrakcyjności tytułu i jej stopniowego podnoszenia. Uczestnicy
spotkania porozmawiają o konwergencji mediów, brandingu jako kierunku rozwoju,
a także zastanowią się nad poszukiwaniem „niszy” / wyspecjalizowanej tematyki
przez media. Przedyskutują kwestię „tabloizmu”, przyjrzą się również zmianom
zachodzącym w zawodzie dziennikarskim. Warsztat skierowany jest do szefów
mediów, redaktorów naczelnych, szefów działów decyzyjnych polskich i
niemieckich mediów.
Moderacja:
Bogusław Chrabota, redaktor
naczelny, „Rzeczpospolita“
Bartosz Dudek, kierownik sekcji polskiej, programy
europejskie, Deutsche Welle
Impulsy:
Sandro Viroli, dyrektor saksońskiej
rozgłośni MDR
Warsztat 5: Pojęcie „Polskie obozy koncentracyjne” i jego
odbiór w mediach zagranicznych
Co jakiś czas polską opinię publiczną oburza informacja o użyciu przez
zachodnie media, nawet największe i najbardziej znaczące, pojęcia „polskie
obozy koncentracyjne” dla opisania niemieckich obozów na terenie okupowanej
Polski podczas drugiej wojny światowej.
Dlaczego tak się dzieje? W jaki sposób należy budować świadomość i
wrażliwość na powyższe tematy, szczególnie wśród opiniotwórczych dziennikarzy i
mediów, których zdanie może być przejmowane przez opinię publiczną? Jak
przeciwdziałać skrótom myślowym prowadzącym do historycznej nierzetelności?
Podczas warsztatu moderatorzy i uczestnicy spróbują wypracować rekomendacje
dotyczące podejmowania, często trudnej, tematyki historycznej dla mediów.
Moderacja:
Jan Puhl, „Der Spiegel”
Piotr Semka, „Do Rzeczy”
Uczestnicy:
Piotr Duber, Radca prawny, Kancelaria Radców Prawnych Piotr Duber
Lech Obara, Radca prawny, Kancelaria
Radców Prawnych Lech Obara i Współpracownicy
15:30-16:00 Przerwa
na kawę
16:00-17:30 „Small Talk” z
udziałem (niektórych) nominowanych do konkursu o Polsko-Niemiecką Nagrodę
Dziennikarską im. Tadeusza
Mazowieckiego 2015
Moderacja:
Karolina Golimowska i Daniel Tkatch, zwycięzcy Nagrody
Dziennikarskiej im. Tadeusza Mazowieckiego 2014 w kategorii Prasa za pracę
„Jetzt bin ich also deutsch / Więc jesteśmy Niemcami”, opublikowaną w „The
Germans”
W ramach tegorocznego
„Small-Talku“ zgromadzono dziennikarzy reprezentujących różne rodzaje mediów.
Celem ich spotkania będzie dyskusja o najistotniejszych aspektach nominowanych
prac. W jaki sposób polskie i niemieckie media relacjonują sprawę
wewnątrzeuropejskiej migracji za pracą? Ile z tego, co nas dzisiaj łączy,
czy ewentualnie dzieli, wynika z naszej trudnej wspólnej historii, i jak jest
ona przedstawiana w mediach? Jak możemy uczyć się z tej historii, tak aby
wspólnie i ponadgranicznie patrzeć w przyszłość i razem ją budować? Jaką rolę w
naszej autopercepcji odgrywa wizerunek „obcego”? Te oraz inne pytania, które
wciąż pojawiają się w polsko-niemieckim i europejskim krajobrazie medialnym
staną się punktem wyjścia do dyskusji o współczesnym europejskim
dziennikarstwie ze szczególnym uwzględnieniem kontekstu polsko-niemieckiego.
Uczestnicy:
Anna Malinowska, nominowana za pracę
„Umowna data urodzenia”, Gazeta Wyborcza, Duży Format
Marietta
Morawska-Büngeler, nominowana za pracę „Waschen füttern trösten – polnische
Pflegerinnen in Deutschand“, Westdeutscher Rundfunk
Roman Nuck, nominowany za prace
„Zwei Länder, eine Stadt. Grenzgeschichten aus Görlitz / Zgorzelec”, MDR 1
Radio Sachsen w kategoriach Radio oraz Dziennikarstwo na Pograniczu oraz „Dowodiczek Osobisticzek czyli Nowy realizm
Graniczny”, Radio Wrocław
Jolanta Rudnik, Andrzej Rudnik,
nominowani za pracę „Ostatni świadek”, Radio Koszalin
Emilia Smechowski, nominowana za
pracę „Ein Hoch auf die faulen Piroggen!“, brand eins
Monika Stefanek, nominowana za pracę
„W sąsiedztwie Białego Bociana”, Funkhaus Europa, Redakcja Polska
Sonja
Volkmann-Schluck, nominowana za pracę
„Aufrüstung mit Symbolwert – In Stettin planen deutsche und polnische Soldaten
gemeinsam den Verteidigungsfall der NATO“, Schweriner Volkszeitung
19:00 Wręczenie
XVIII Polsko-Niemieckiej Nagrody Dziennikarskiej im. Tadeusza Mazowieckiego
2015
Trafostacja Sztuki, ul. Świętego Ducha 4, 70-205
Szczecin
Wejście od 18.30 na osobne zaproszenie
Dzień drugi – 22 maja (piątek)
od 8:45 Wejście
do sal warsztatowych
9:00-10:30 Równoległe warsztaty dla zarejestrowanych uczestników:
Warsztat 1: Rola „armii europejskiej” w
polityce bezpieczeństwa i obrony Unii Europejskiej
Warsztat 2: Nowe wyzwania Pogranicza
Warsztat 3: Jak nowe media zmieniają
wymagania stawiane przed dziennikarzem?
Warsztat 4: Zarządzanie mediami w czasach
kryzysu – warsztat dla szefów mediów i redaktorów naczelnych
Warsztat 5: Pojęcie „Polskie obozy koncentracyjne”
i jego recepcja w mediach zagranicznych
do 11:00 Przerwa
na kawę
11:00-11:30 Zakończenie Dni Mediów
Zakończenie Cornelius Ochmann, Dyrektor, Członek
Zarządu, Fundacja Współpracy Polsko-Niemieckiej
12:00-14:00 Lunch:
Restauracja Zamkowa, Zamek Książąt Pomorskich, ul. Korsarzy 34, Szczecin
14:00-15:00 Program
towarzyszący: wycieczka
statkiem Odra / Peene Quenn po szczecińskim porcie
Podczas wycieczki uczestnicy zapoznają się
z najpiękniejszymi zabytkami Szczecina. Po odbiciu od nabrzeża portu
pasażerskiego zobaczyć będzie można Wały Chrobrego / Tarasy Hakena oraz Wzgórze
Zamkowe z renesansowym, pięcioskrzydłowym Zamkiem Książąt Pomorskich.
W dalszej części trasy goście zobaczą kanał
Duńczyca, dawniej dopływający do Jeziora Dąbie, dziś w dwóch miejscach
zasypany na potrzeby portu, oraz Wyspę Grodzką z mariną. Za nią widoczne będą
zabudowania historycznej Rzeźni Miejskiej i Portu Wolnocłowego, zbudowanych w
końcu XIX wieku. W basenie Wschodnim portu przy Nabrzeżu Egipskim
uczestnicy zobaczą zacumowany brytyjski statek pilotowy THPV „Bembridge” 1938 o
bogatej kolekcji muzealnej. Następnie trasa poprowadzi przez Przekop Mieleński
w kierunku północnym z widokiem na Jezioro Dąbie. Wycieczka poprowadzi dalej
wzdłuż Wyspy Dębina, stanowiącej ostoję dzikiej zwierzyny i ptactwa, nie tylko
wodnego. Zielone Wzgórze i sąsiednie Leśne Wzgórze od XIX w. były miejscami
wycieczek w dni wolne mieszkańców Szczecina. Nad okolicą góruje wieża neogotyckiego
kościoła na Golęcinie zbudowanego w połowie XIX w. Położone nieopodal Wzgórze
Kupały również należało do ulubionych miejsc rekreacyjnych szczecinian do 1945
roku. U jego podnóża żelbetowy magazyn, relikt ostatniej wojny.
Po wojnie na gruzach mijanej stoczni
„Wulkan” powstała Stocznia Szczecińska. W niej w 1952 r. zwodowano pierwszy
statek zbudowany od podstaw, statek typu B-52 „Czułym” dla armatora
radzieckiego. W ciągu ponad pięćdziesięcioletniej działalności stocznia
zwodowała blisko 700 statków dla armatorów różnych krajów, statki rybackie,
kontenerowce, promy pasażerskie i pasażersko-samochodowe oraz chemikaliowce,
które stoczni przyniosły największy rozgłos w połowie lat siedemdziesiątych.
Od 100 lat do portu szczecińskiego dobijają
statki wycieczkowe „białej floty”, największe żaglowce świata, okręty wojenne i
wiele innych na wydarzenia organizowane z okazji Dni Morza, Zlot Old Timerów i
The Tall Ships’ Races.
Rejestracja: http://www.dnimediow.org/c294,rejestracja_2015.html