Centrum Anne Frank, które koncentruje się głównie na działaniach
przeciwko prawicowym ekstremizmom i antysemityzmowi oraz promuje różnorodne
społeczeństwo, angażuje młody zespół, który jest odpowiedzialny za realizowanie
programów pedagogicznych. Organizacja zapewnia im szeroką ofertę szkoleń i
warsztatów. W tym roku przygotowali dla nichwyjazd do Wrocławia, by poznać
miasto i jego historię, a także wymienić się doświadczeniami dotyczącymi m.in.
edukacji historyczno- politycznej.
W dniach 9-12 maja 15 osób z
Niemiec, głównie opiekunów dzieci w instytucjach takich jak Miejsce Pamięci
Sachsenhausen oraz 5 osób z Polski, które są współpracownikami organizacji pozarządowych
we Wrocławiu i angażują się w projekty na rzecz tolerancji i demokracji,
dyskutowało o problemach edukacji historycznej.
W piątek uczestnicy mogli
porozmawiać z Krystyną Nowak, osobą, która przeżyła Holokaust, a także z
Barbarą Pędzich z Fundacji Bente Kahan. Fundacja rozpoczęła działalność, by
odnowić Synagogę pod Białym Bocianem we Wrocławiu i stworzyć tam ośrodek
żydowskiej kultury i edukacji, którego zadaniem jest zachowanie 800-letniej
historii Żydów na Dolnym Śląsku. Uczestnicy wyjazdu mogli również zwiedzić tę
synagogę oraz stary cmentarz żydowski.
Jednym z nich był Franz
Michalski, z pochodzenia wrocławianin, którego historia ukrywania się,
przedstawiona jest w miejscu pamięci „Cisi bohaterowie” w Berlinie. W niedzielę
oprowadził on uczestników po miejscach swojego dzieciństwa we Wrocławiu.
W sobotę zorganizowany został
wyjazd do Rogoźnicy. Pogoda nie była idealna, jak na majowy poranek. Deszcz
padał bez przerwy i nie było szans na poprawę. W czasie II wojny światowej
znajdował się tam obóz koncentracyjny Gross-Rosen. Po drodze mija się mnóstwo
wyrobów z granitu i firm kamieniarskich. W Rogoźnicy znajdują się złoża
granitu, a kiedyś istniało ogromne jego wyrobisko. Właśnie do pracy w
kamieniołomie zaczęto w 1940 roku przywozić ludzi do obozu. Obecnie na jego
terenie utworzono muzeum, po którym uczestników oprowadziła przewodniczka-
historyk.
Obóz był postrzegany jako jeden
z najcięższych obozów koncentracyjnych.
Mordercza, 12-godzinna praca w kamieniołomie, głodowe racje żywnościowe, brak
odpowiedniej opieki lekarskiej oraz terroryzowanie więźniów przez załogę SS i
więźniów funkcyjnych powodowały ogromną śmiertelność. Obóz funkcjonował od 1940
do 1945, a szacunkowa liczba ofiar wynosi około 40 000. Jednym z
najtragiczniejszych okresów była ewakuacja obozu, podczas transportów zginęło
wiele tysięcy więźniów.
Oprócz poznania historii miejsca
i zobaczenia pozostałości po nim, uczestnicy zapoznali się z prezentacją na
temat działalności edukacyjnej muzeum, w ramach której organizowane są lekcje
dla szkół, projekcje filmów opartych o relacje byłych więźniów, konkursy, a
także warsztaty.
Anna Więckowska