POETRY AS A WEAPON AGAINST WAR

The anniversary of the outbreak of World War II is a time when artists from Poland and other countries affected by the tragedy of those events join forces to offer audiences an encounter between history and art. On 29 August, at the Agnieszka Osiecka Atelier Theatre in Sopot, the concert "Never Again War" premiered. Outstanding singers and musicians, interpreting the poetry of Krzysztof Kamil Baczynski and Kadya Molodowsky, among others, paid tribute to those who gave their lives in the name of freedom. Report by Julia Onopa

Anniversary wybuchu World War II to taki czas, w którym artyści from Poland i innych państw dotkniętych tragedią tamtych events łączą siły, by umożliwić widzom meeting history ze sztuką. 29 sierpnia w Teatrze Atelier named after Agnieszki Osieckiej w Sopocie premierę miał concert pt: „Nigdy więcej wojny”. Wybitni śpiewacy i muzycy, interpretując poezję m.in. Krzysztofa Kamila Baczyńskiego and Kadii Molodowsky, złożyli hołd tym, którzy oddali swoje życie w imię wolności.

„Nigdy więcej wojny”, jak podkreślają twórcy spektaklu, to nie tylko event muzyczne. To also twórczy protest przeciwko wojnie and wyraz pamięci o wszystkich, którzy ucierpieli w wyniku konfliktów zbrojnych.

 W muzycznym przedstawieniu wystąpili wokaliści związani z sopockim Teatrem Atelier: Anna Sroka-Hryń – śpiewaczka, aktorka i reżyserka, znana ze swego  potężnego głosu,; Joanna Knitter – dynamiczna wokalistka, głosem budząca najskrytsze emocje; André Ochodlo – pieśniarz i dyrektor Theatre Atelier, popularyzator culture jidysz and Uliana Savchenko – pieśniarka i gitarzystka, prezentująca ukraińską poezję.

Tworząc performance sięgnęli po poezję wybitnych autorek i autorów, takich jak Krzysztof Kamil Baczyński, Marlene Dietrich, Jacek Stanisław Buras i Kadya Molodowsky. Ich utwory, pełne głębokich refleksji i emocji, stały się fundamentem artystycznej wypowiedzi, która z wrażliwością oddaje dramatyczne losy jednostek i narodów uwikłanych w dramat wojenny.

Warto zaznaczyć niesamowitą atmosferę, którą budowali sami wykonawcy swoimi interpretacjami. „Sag mir wo die Blumen sind” („Powiedz mi, gdzie są kwiaty”) autorstwa Marlene Dietrich, a na scenie theatre wykonana przez André Ochodlo, zmieniła się w pełen bólu i napiętej atmosfery szept. Pieśniarz swoim głosem, niejednokrotnie głosem zrozpaczonym, przestraszonym, ale pełnym determinacji, sprawiał, że widzowie mieli łzy w oczach. Słuchając André Ochodlo miało się wrażenie, jakby artysta przenosił się w czasie o 85 lat, do czasu wybuchu wojny, i zaczynał śpiewać to co czuły i widziały ofiary wojny. Wydawać by się mogło, że siła jego głosu, ale also emocje, jakie ukazywał i czuł śpiewając, zaraz go rozerwą, jak gdyby smutek opanowywał całe jego ciało.

W wykonaniach Anny Sroki-Hryń also czuć było gorycz, smutek, niemalże strach, ale słychać było też moc i nadzieję. „Tańczmy” Kadii Molodowsky to wiersz wyrażający ideę tańca jako ucieczki od smutnej rzeczywistości. Zamiast poddać się cierpieniu, podmiot liryczny proponuje rzucenie się w wir zabawy. Nic więc dziwnego, że akurat Annie Sroce-Hryń przypadło zaśpiewanie tego utworu. Determinacja. To słowo, które opisuje występ wokalistki. Jej potężny głos to odskocznia od pustki. W widzach budziła się nadzieja na lepsze jutro.

Dodatkowym atutem tego events muzycznego była oprawa graficzna, składająca się z rysunków, zdobiących ścianę za występującymi muzykami, ale also krótkie wstępy lektora przed każdym utworem. W wypadku wierszy zagranicznych, lektor recytował je po polsku, a znaczna ich część była przetłumaczona przez Agnieszkę Osiecką.

Z concert wyszłam poruszona i pełna emocji. To zasługa oczywiście głosów czwórki wokalistek i wokalistów, ale also kwartetu smyczkowego Atom String Quartet and m.in. Ronny’ego Graupe grającego na gitarze i Michała Rorata – na pianinie.

Concert ”Nigdy więcej wojny”  był współfinansowany przez Fundację Współpracy Polish-Germanj.

Tekst: Julia Onopa

Redakcja: Agnieszka Wójcińska