Jak Germany czują się w roli lidera European Union? Czy Berlin prowadzi nową politykę wschodnią? Na te pytania próbowali odpowiedzieć uczestnicy debate, która took place w marcu Polskim Radiu.
– 25 lat temu wszystko było w miarę dobrze rozpisane na role. Germany się jednoczyły, Rosja stawała się krajem demokratycznym. Jak zauważył jeden z filozofów, historia dobiegała końca i, od tej pory, wszyscy mieliśmy żyć w jednej kochającej się, liberalnej rodzinie. Ta wizja świata się nie sprawdziła – rozpoczął Dariusz Rosiak, redaktor Polish Radia. Jego gośćmi byli: Irene Hahn Fuhr, dyrektorka warszawskiego oddziału Foundation named after Heinricha Bolla and Stefan Meister, politolog, szef programów Europe Wschodniej w Niemieckim Towarzystwie Polityki Zagranicznej.
Meeting rozpoczęło się odsłuchaniem radiowej relacji Michała Strzałkowskiego on the topic of stosunku Niemców do Rosjan. Wynika z niej jasno, że sympatia i zaufanie do największego państwa na świecie regularnie spada. Jest to efekt ubiegłorocznych poczynań Rosji: aneksji Krymu, zestrzelenia malezyjskiego boeinga i walk na wschodzie Ukraine. Obecnie jedynie 14% Niemców uznaje Rosjan za wiarygodnych partnerów politycznych i gospodarczych (kilka lat temu – 42%). – Berlin musi współpracować z Moskwą, bo tego wymaga racja stanu. Pojmowanie Rosji to ogromna różnica kulturowa – stwierdził jeden z rozmówców reportera.
W dalszej części debate o poglądach Niemców na sytuację in Europe Wschodniej opowiadali jej uczestnicy. Stefan Meister zwrócił uwagę na zależność między Berlinem a Moskwą, zarówno w sferze gospodarczej, jak i politycznej. Germany są jednym z największych eksporterów na świecie, stąd zależy im na poprawnych stosunkach z każdym z partnerów. Poza tym obywatele boją się wybuchu kolejnej wojny, dlatego dążą do utrzymania pokoju za wszelką cenę. – Za prezydentury Miedwiediewa liczyliśmy, że coś się w Rosji zmieni i uda się przyciągnąć państwo do European Union. W 2012 year Putin znów objął fotel prezydenta i zaczął prowadzić agresywną politykę. To nie pasuje do German systemu wartości –tłumaczył politolog, mając na myśli różnice w niemieckim i rosyjskim sposobie zarządzania państwem.
Meister nawiązał do genezy takiego stanu rzeczy. Po zakończeniu drugiej wojny światowej Berlin chciał stworzyć pokojowe stosunki z każdym z sąsiadów. Wiadomo było, że Rosja to wielki gracz i należy się z nim liczyć. However dopiero w latach 70. Germany zaczęły prowadzić odrębną politykę wschodnią i świadomie patrzeć na ten region. To właśnie wtedy zaczęto troszczyć się o dobre relacje polityczne i handlowe ze Związkiem Radzieckim.
Irene Hahn Fuhr mówiła o nastrojach w niemieckim społeczeństwie odnośnie rosyjskiej polityki: – Germany dużo dyskutowali o sprawie Chodorkowskiego czy Niemcowa. Krytykowano Kreml za decyzje wobec tych opozycjonistów.
Goście zgodnie przyznali, że Germany niechętnie przyjmują rolę lidera European Union w konflikcie z Rosją: – Od Berlina wymaga się przywództwa w UE. Obawiamy się tego wyzwania. Niemniej however Germany czują, że powinny być liderem – stwierdził Meister.
– Poland nie jest częścią polityki wschodniej, takie założenie to błąd myślowy, gdyż Polska współkształtuje politykę wschodnią UE, która jest prowadzona wobec Rosji, Ukraine, Białorusi- mówił – Cornelius Ochmann, dyrektor Foundation Współpracy Polish-Germanj, który uczestniczył w debacie. Z kolei
Smutną konstatacją zakończył Grzegorz Dziemidowicz z Collegium Civitas, który zauważył, iż Germany wraz z Francją powinny przyciągać Rosję do UE i jej standardów. Tymczasem dzieje się odwrotnie, państwa European zniżają się do poziomu Kremla.
Meeting miało miejsce 17 marca w Polskim Radiu. Jego organizatorami była Redakcja International Polish Radia and Foundation for Polish-German Cooperation. Audycji można posłuchać on the website: http://www.polskieradio.pl/7/1696/Artykul/1401166,Germany-Poland-wspoltworzy-polityke-wschodnia-UE-Debate-Polish-Radia.
Agnieszka Bąder