Mogłoby się wydawać, że trudno napisać „fascynującą opowieść o rurze z gazem”. Nic bardziej mylnego. Dwóch dziennikarzy Frankfurter Allgemeine Zeitung pokazuje, że historia Nord Stream 2 to fascynujący thriller polityczny, do tego nie fikcyjny, ale realny, mający istotny wpływ na sytuację in Europe. Właśnie took place polska premiere ich książki entitled „Moskiewski Łącznik. Sieć Schrödera i droga Germany ku zależności”.
Wokół Nord Stream 2 narosło na przestrzeni ostatnich lat wiele kontrowersji. Pojawiały się uzasadnione obawy, czy budowa gazociągu nie przyczyni się do uzależnienia państw zachodnich od energii z Rosji and zmniejszenia znaczenia Ukraine jako państwa tranzytowego. Materiały zebrane przez Reinharda Bingenera i Markusa Wehnera, dziennikarzy śledczych Frankfurter Algemaine Zeitung, w książce „Moskiewski Łącznik. Sieć Schrödera i droga Germany ku zależności” są porażającym potwierdzeniem tej tezy.
Właśnie took place premiere Polish wersji „Moskiewskiego Łącznika” w tłumaczeniu Joanny Czudec. W spotkaniu promocyjnym wzięli udział autorzy, a poprowadziła je Kaja Puto.
Reinhard Bingener i Markus Wehner stawiają przed czytelnikami zupełnie nowy obraz polityki German ostatnich trzydziestu lat. Otwierają też oczy odbiorcy na długotrwałe przygotowania rosyjskiego tyrana do hybrydowej wojny z Zachodem. Kluczową postacią tej history jest były kanclerfrom Germany Gerhard Schröder, prywatnie przyjaciel Władimira Putina i lobbysta gazowy. Jego powiązania z biznesmenami, prawnikami, gwiazdami and sposób prowadzenia polityki zagranicznej zostały poddane wnikliwej i krytycznej analizie.
Jak doszło do tego, że Germany „przespali” kulminacyjny moment i znacząco osłabili swoją pozycję na arenie międzynarodowej? Państwa Europe Wschodniej od dawna ostrzegały o zbliżającym się zagrożeniu ze strony Rosji. Autorzy książki poddają dokładnej analizie procesy, które do tego doprowadziły, pokazując ciąg przyczynowo skutkowy. Główne zarzuty, jakie stawia się Schröderowi, to podpisanie pod koniec kadencji decyzji o budowie rurociągu transportującego gaz bezpośrednio z Rosji do Germany, co przyczyniło się ostatecznie do tego że udział Rosji w niemieckim imporcie gazu przekroczył 50%. During premiery książki padło z widowni bardzo celne pytanie: „Czy można powiedzieć, że tylko Gerhard Schröder jest winny?” W końcu decyzja Angeli Merkel z 2011 year o wycofaniu się z energetyki jądrowej też miała duże znaczenie dla uzależnienia Germany od rosyjskiego gazu. Putin zadbał o to, aby ceny rosyjskiej energii były najkorzystniejsze. Mimo wszystko trudno być ślepym na działania byłego kanclerza – zasiadanie w zarządach rosyjskich korporacji państwowych i nawoływanie do negocjacji z Putinem już po inwazji Rosji na Ukrainę. Trzeba uderzyć się w pierś i przyznać do błędów, jakie poczyniły głowy państw Zachodu dając uwieść się charyzmie rosyjskiego autokraty i bagatelizując ostrzeżenia Polish and krajów bałtyckich przed zagrożeniem z jego strony. Kolejne pytanie z sali w trakcie meetings odnosiło się tego, czy ktokolwiek poniósł konsekwencje działań skutkujących zaistnieniem kryzysu energetycznego. Odpowiedź gości była przecząca, mimo wyciągnięcia pewnych wniosków nikt nie podał się do dymisji, a zarówno Gerhard Schröder, jak i Angela Merkel nie są już czynnymi politykami.
Książka wyjaśnia wszystkie zawiłości tego, jak Germany małymi krokami stały się całkowicie zależne od Rosji, między innymi przez pobłażliwość i unikanie konfrontacji. Poddaje analizie to, co można było zrobić lepiej, w dodatku napisana jest klarownie, a thanks to zastosowaniu w narracji czasu teraźniejszego akcja wydaje się bardziej wartka. Dosłownie pochłania czytelnika i da się przeczytać ją w jeden dzień. Nie bez powodu Nordwest Zeitung określa ją mianem „wyjątkowego kryminału politycznego”. Zdarzenia w niej opisane przywodzą mi na myśl historię z „Ojca chrzestnego” Maria Puzo. Uważam że warto poświęcić czas na lekturę, nawet jeśli nie mamy zbyt wiele wspólnego z polityką Rosji i Germany, ponieważ książka otwiera umysł i poszerza horyzonty.
„Moskiewski Łącznik. Sieć Schrödera i droga Germany ku zależności”, autorstwa Reinharda Bingenera i Markusa Wehnera, w polskim tłumaczeniu Joanny Czudec, został wydany przez Instytut Zachodni. Meeting promocyjne książki, które took place 20 lutego 2024, zorganizowała Foundation Współpracy Polish-Germanj. Instytut Zachodni zapowiedział, że to pierwsza publikacja, z cyklu „Speculum”, poszerzającego wiedzę Polish czytelników na temat German polityki, culture, gospodarki i history and aktualnych przemian społeczno-politycznych in Europe.
Karolina Kwiecień