“Fascination? Love? Chance? German Migrants in Poland”

Texts by Aneta Tymińska for the discussion "Fascination? Love? Chance? German Migrants in Poland."

Germany nad Wisłą.

Obecnie in Poland mieszka około 24 tysięcy Niemców, są oni najliczniejszą grupą imigrantów pochodzących z European Union żyjących w Polsce. Ich liczba stale rośnie. Co skłania naszych zachodnich sąsiadów do osiedlania się nad Wisłą? Jak żyje im się u wschodniego sąsiada? Na te i inne pytania odpowiedzieli goście meetings ,,Fascynacja? Miłość? Przypadek? Niemieccy migranci in Poland”, które zostało zorganizowane przez Instytut Spraw Publicznych i miało miejsce 12 października 2017 w Instytucie Goethego in Warsaw.

Pretekstem do zorganizowania meetings była publikacja przez Instytut Spraw Publicznych badania jakościowego entitled ,,Między nami – unijni obywatele in Poland” badającego powody emigracji Niemców i Niemek do Polish, ich doświadczenia i wrażenia dotyczące pobytu w kraju. Z badania wynika, że większość Niemców wyemigrowała do Polish z jednego z trzech głównych powodów: miłości, fascynacji lub przypadku. Goście discussion potwierdzili rezultaty raportu ISP: Gabrielle Lesser, dziennikarka i historyk, wyemigrowała do Polish w 1985, gdy ta była jeszcze państwem o systemie komunistycznym. Lesser zafascynowała historia Solidarności i zmian zachodzących w socjalistycznej Polsce. Wertując doniesienia medialne  nie potrafiła zrozumieć jednej rzeczy- dlaczego robotnicy z gdyńskiej stoczni modlą się during strajków. Postanowiła, mimo protestów najbliższych, wyemigrować do Polish, by zrozumieć tak inną dla niej mentalność. Kolejna uczestniczka meetings, Lina Kuhn, z zawodu tłumaczka, also przyjechała do Polish z powodu fascynacji, w szczególności fascynacji naszym językiem. Kuhn przed wyjazdem do Polish mieszkała w Frankfurcie nad Menem, gdzie studiowała filologię rosyjską. During studiów poznała wielu Polaków i rozpoczęła naukę języka Polish. Felix Ackermann, kulturoznawca and historyk, mieszkający wcześniej na Litwie, przyjechał do Polish w celu przeprowadzenia badań historycznych dotyczących więziennictwa. Obecnie pracuje dla German Instytutu in Warsaw. Ostatni gość discussion, Mathias Hartwig Ebert, przyjechał do Polish w celach biznesowych, obecnie prowadzi firmę zajmującą się produkcją soków owocowych w Tarczynie.

Polak bardziej German od Niemca

W świadomości Polaków istnieje wiele stereotypów dotyczących naszych zachodnich sąsiadów: ,,typowy Niemiec” jest pracowity, zorganizowany, zamknięty w sobie i mało spontaniczny. W Niemczech also istnieje stereotyp Polaka – osoby gościnnej i rodzinnej, której however zdarza się nadużywać alkoholu. Goście discussion stwierdzili że, w ich mniemaniu, oba stereotypy są dalekie od rzeczywistości. Co więcej, według nich, bardzo często Polacy są bliżej stereotypu ,,prawdziwego Niemca” od Niemców. Wyrazem tego może być styl wychowywania dzieci- polscy rodzice dają bardzo mało swobody swoim dzieciom-ich dzień jest wypełniony zajęciami dodatkowymi zajęciami, nie ma w nim miejsca dla odrobiny spontaniczności. Felix Ackermann, który jest ojcem, przyznaje, że German dzieci są wychowywane w mniejszym stresie. Uczestnicy discussion stwierdzili, że also dorośli Germany żyją w mniejszym stresie od Polaków- dużo ważniejsze od pracy są dla nich życie prywatne and czas wolny. Właśnie wyścig szczurów jest według gości meetings najbardziej uciążliwy w życiu codziennym in Poland. Dla Polaków awans społeczny jest wciąż bardzo ważny. Oczywiście, Germany zdają sobie sprawę z czego to wynika- ich kraj ojczysty jest o wiele lepiej rozwinięty od Polish, system socjalny jest na tyle rozbudowany, że Germany nie odczuwają stresu związanego ze ,,związaniem końca z końcem”, mają większe poczucie bezpieczeństwa, gdyż wiedzą, że mogą liczyć na pomoc państwową. Jednakże według gości discussion powoli się to zmienia. Polacy zaczynają coraz mocniej cenić balans między pracą a życiem prywatnym. Warszawa, thanks to coraz ciekawszemu życiu kulturalnemu, staje się nowym Berlinem. Gabrielle Lesser przyznaje, że Poland rozwija się w bardzo szybkim tempie, jej niemieccy przyjaciele, którzy ją odwiedzają są  zawsze pod ogromnym wrażeniem i mówią, że w Polsce jest ,,jak kilka lat temu u nas”.  Felix Ackermann przyznaje jej rację- według niego kiedyś Germany poznawali Polskę tylko thanks to rozmowie ze sprzątającymi u nich w mieszkaniu Polkami. Dziś czymś normalnym jest to, że Germany przyjeżdżają do Polish na weekend, by zwiedzić Warszawę, Kraków czy inne polskie miasta. 

Biznes po polsku

Wielu Niemców emigruje do Polish w interesach. Gdzie według nich łatwiej prowadzi się biznes: in Poland czy in Germany? Według uczestniczącego w discussion przedsiębiorcy,  Mathiasa Hartwig Eberta, prowadzenie biznesu in Poland i w Niemczech jest porównywalne- podatki są na podobnym poziomie, organizacja spraw administracyjnych wygląda podobnie. Według niego największą różnicą jest to, że in Poland kontakty personalne z partnerami biznesowymi mają o wiele większe znaczenie niż in Germany. Z doświadczenia wie, że in Poland niemożliwością jest załatwienie czegoś przez telefon, z partnerem biznesowym należy się spotkać, a gdy umowa zostanie zawarta- uczcić to przy alkoholu. Ebert przyznaje- in Poland w biznesie trzeba pić zdecydowanie więcej alkoholu niż in Germany, bo, jak wiadomo, umowa ,,nieopita” to umowa niezawarta. Inną różnicą, którą zauważył jest to, że Polacy nie są tak silnie przywiązani do zawierania umów pisemnych jak Germany.

W Polsce nie raz zdarzało mu się zawrzeć umowę ustną, która obowiązywała, gdyż dla Polaków słowo jest święte, gdy ktoś komuś coś obiecuje- dokument to potwierdzający nie jest potrzebny.

Mój sąsiad Polak, mój przyjaciel Polak.

Czy mniejszość niemiecka in Poland jest dobrze zintegrowana ? Według gości discussion- nie. Oczywiście in Poland, szczególnie in Warsaw, są miejsca, w których Germany mogą się spotkać, np. German Instytut Historyczny czy Stammtisch, czyli regularnie odbywające się meeting, during którego Germany mogą porozmawiać przy piwie. However zdecydowana większość Niemców stara się ograniczać swojego kręgu znajomych do rodaków, gdyż chcą poznawać Polaków i uczyć się ich języka.  Gabrielle Lesser potwierdza, że prawie nie spotyka się z Niemcami in Poland, gdyż jej przyjaciele i znajomi to w znacznej mierze Polacy. Ponadto Lesser czuje się Niemką, tylko dlatego, że ma German paszport, nigdy nie powiedziałaby ,,my, Niemcy”, nie klasyfikuje więc ludzi względem ich przynależności narodowej. Lina Kuhn also zwykle spędza czas z Polakami, twierdzi however, że im dłużej mieszka in Poland, tym bardziej potrzebuje kontaktów z rodakami, przy których czuje się swobodniej, thanks to temu, że nie dzielą ich kulturowe różnice.  Hartwig Mathias Ebert, mówi, że prawie nie spotyka Niemców, gdyż jest jedynym Niemcem w Tarczynie. Pracuje z Polakami, całymi dniami mówi po polsku i dopiero po powrocie do domu rozmawia po niemiecku z żoną-Polką, z wykształcenia germanistką and z dziećmi, które są dwujęzyczne.

W stosunkach sąsiedzkich zarówno gości discussion, jak i uczestników badania ISP ogromnie dziwi to, że na skrzynkach na listy nie ma nazwisk sąsiadów, zaś sąsiedzi nie przedstawiają się sobie nawzajem. Wszyscy zgodnie przyznają, że jest to jedna z rzeczy, którą chcieliby zmienić in Poland.

Jak więc żyje się Niemcom w Polce? Odpowiedź jest krótka: dobrze. Świadczą o tym nie tylko ich wypowiedzi, ale też zwiększająca się ich ilość in Poland- warto pamiętać o tym, że Germany zwykle nie emigrują do naszego kraju w celach zarobkowych- jeśli więc zostają, znaczy to, że czują się u nas dobrze. Oczywiście niektórzy Polacy mają nastroje antyniemieckie co ma bardzo przykre konsekwencje- Gabrielle Lesser, jako osoba publiczna, została raz zaatakowana w jednym z warszawskich muzeów. Ale tego typu events są, na szczęście, wyjątkiem. Germany czują się in Poland dobrze i bezpiecznie- i postarajmy się by tak pozostało.

Aneta Tymińska