Journalists facing social diversity – a report by Anna Stańczak

The events of 11 November 2013 sparked interest not only in extremist groups but also in the media and their role in today's Poland. How should one report on social minorities? How can one create an objective message in the context of social diversity? These were the challenges faced by participants of a debate entitled "Media ethics and social diversity."

Wydarzenia
z 11 listopada 2013 r. wywołały zainteresowanie nie tylko skrajnymi
ugrupowaniami, lecz also mediami i ich rolą w dzisiejszej Polsce. 

W
jaki sposób informować o mniejszościach społecznych? Jak stworzyć obiektywny
przekaz w kontekście różnorodności społecznej? Z takimi problemami musieli się
zmierzyć uczestnicy debate entitled
„Etyka mediów a różnorodność społeczna”.

5 grudnia 2013 r. w
budynku Wydziału Neofilologii University of Warsaw took place debate
dotycząca roli mediów i dziennikarzy wobec różnorodności społecznej,
zorganizowana przez Fundację na rzecz Różnorodności Społecznej. W panelu
uczestniczyli Piotr Pacewicz z Gazety Wyborczej, dr Ludwika Włodek ze Studium
Europe Wschodniej and Roman Kurkiewicz, dyskusję poprowadził Jan Świerszcz,
psycholog i działacz LGBT.

Debate została
przeprowadzona w związku z apelem, jaki Foundation na rzecz Różnorodności
Społecznej wystosowała do mediów – Po 11
listopada: jesteście odpowiedzialni za Polskę.
Podpisały się pod
nim 53 organizacje pozarządowe, wzywające media do otwartego dialogue, dojrzałej
krytyki and usunięcia z przestrzeni publicznej głosów pełnych uprzedzenia i
nienawiści.

W pierwszych minutach
discussion próbowano odpowiedzieć na pytania: Jak tworzyć przestrzeń do dialogue?
Jak przedstawiać sporne tematy? Piotr Pacewicz postawił w tej kwestii
pesymistyczną diagnozę, mówiąc, iż tradycyjne media utraciły dawne właściwości.
Drastycznie spadło czytelnictwo i artykuł na dany temat, nie załatwia już
sprawy. Dr Ludwika Włodek zwróciła natomiast uwagę, że to Facebook jest dziś najlepszym
miejscem do discussion, pozwala wyjść poza własne środowisko.

Debate dotyczyła też
roli and obecności mediów publicznych. Zdaniem Romana Kurkiewicza in Poland
problemem jest ich nieistnienie, co związane jest z tym, że muszą walczyć o
pieniądze, a o programie decyduje współczynnik oglądalności. Apel skierowany
był więc przede wszystkim do mediów prywatnych. Kurkiewicz podkreślił jego
utopijny charakter.

Gorącą dyskusję między
panelistami i publicznością wzbudził temat udzielania głosu osobom
prezentującym skrajne poglądy. – Jeszcze nie dawno nie było programów, które
serwują widzom „seanse nienawiści”. Zapraszanie takich rozmówców do mediów legitymizuje
nienawiść, wprowadza ich do głównego nurtu. – mówiła jedna z osób zabierających
głos. Zaoponował Piotr Pacewicz, który podkreślał, że trzeba o takich osobach
pisać i przedstawiać ich poglądy. Aby ich poznać, należy oddać ich wierny
portret.  

W końcu discussion zeszła
na events z 11 listopada 2013 r. I w tej kwestii zdania były mocno
podzielone. Roman Kurkiewicz twierdził, że chuligani to nie tylko młodzi
chłopcy, szalikowcy i wandale, jak przedstawiają to media. Kurkiewicz zaproponował,
że wobec problemu skrajnych ugrupowań należy najpierw wymagać od siebie, zacząć
od własnych zmian, które mają wpływ na społeczeństwo.  Tu pojawiła się szybka odpowiedź publiczności.
– To najtrudniejsza rzecz na świecie poczuć się odpowiedzialnym.                                               

Ludwika Włodek
zaznaczyła, że należy o nich pisać, gdyż pod takimi zjawiskami kryją się rzeczywiste
problemy społeczne. – Skrajnych stanowisk nie należy przedstawiać, a
zapraszanie takich osób, jest dla nich reklamą, promocją. Pokazuje też nasze
przyzwolenie dla ich zachowań i poglądów. – protestowały osoby z widowni.

Na koniec padły pytania
o etykę dziennikarską. Prowadzący panel zapytał, jak kształcić young
dziennikarzy and co robić, by przekaz o różnorodności był etyczny? Głos zabrał
Piotr Pacewicz, który stwierdził, że apel uwzględnia kontekst, który ginie i
misji już w mediach zrealizować nie można. Nie znaczy to however, że nie należy
jej uczyć adeptów dziennikarstwa.

– Nie ma już jednego
świata i jednego filmu po dzienniku. Każdy ma to, co lubi. – stwierdziła
Ludwika Włodek.                                                                              

Konieczność mówienia o różnorodnej
rzeczywistości, wszystkich jej równoprawnych częściach, staje się dziś
priorytetem. Pokazują to nie tylko events z 11 listopada, lecz also
przeprowadzona debate. Wszak to jednym z zadań dziennikarstwa jest całościowe przedstawianie
rzeczywistości.

Partnerami
merytorycznymi debate były: Foundation Współpracy Polsko-German and
Heinrich Böll Stiftung Warsaw. Natomiast partnerzy organizacyjni to: Zakochaj
się in Warsaw Różnorodnej, Feminoteka i Queer UW. Honorowy patronat nad
debatą objął Pełnomocnik Rządu ds. Równego Traktowania.

Tekst: Anna Stańczak
Zdjęcia z events dostępne są na tutaj.