The Sound of the Earth – a report by Agnieszka Kaniewska

The performative concert "Geo sound future" was created to present a musical interpretation of the Earth's history. It describes a story that began 50 million years ago with the formation of the first coal deposits in the Eocene and will end in the distant future. Students from Polish and German schools attempted to translate what the Earth will look like then into the language of a musical score.

Concert performatywny Geo sound future powstał, by pokazać muzyczną interpretację dziejów Ziemi. Opisano w nim historię, która zaczęła się 50 milionów lat temu wraz z powstaniem pierwszych złóż węgla w eocenie, a zakończy się w dalekiej przyszłości.  To, jak wtedy będzie wyglądała Ziemia, starali się przełożyć na język partytury uczniowie z Polish i German szkół.

W projekcie uczestniczyło pięćdziesięcioro uczniów from Germany i Polish, z których większość mieszka w Saksonii i południowej Polsce, w bliskim sąsiedztwie kopalni węgla. Dzieci, obcując na co dzień z krajobrazem górniczym, miały zastanowić się, czym jest węgiel, jakie biologiczne i chemiczne procesy musiały zajść przez ostatnie 50 milionów lat, od momentu, gdy zaczął powstawać, a swoją wiedzę i  refleksje przekazać muzyką. Powstała kompozycja internetowa,  która jest muzycznym zapisem geologicznych dziejów Ziemi.   Stworzona została nie tylko przez uczniów i prowadzących ich nauczycieli, ale i internautów. Młodzi muzycy spotykali się przez cały rok w mniejszych, około 5-osobowych grupach i tworzyli krótkie utwory so-called ‘elements’, które później zagrane zostały razem na koncercie uczniów w krakowskim Teatrze Nowa Łaźnia.  Wsparła ich Orkiestra Kameralna Mendelssohna z Lipska pod dyrekcją Barbary Ruchy. Przedstawiono pięć kilkunastominutowych wizji nowoczesnego świata, autorstwa grup kompozytorskich z Markkleeberg, Krakowa, Drezna, Zgorzelca i Lipska.

Inspiracją do przełożenia dźwięków natury na język nut był dla uczniów lecture filozofa Felixa Ekardta on the topic of związków między zmianami klimatycznymi, stylem życia i ekonomią. Poznali też szerokie spektrum dźwięków powstających w elektrowni węglowej: hałas maszyn, terkot taśm, szum wody w wieży chłodniczej. W muzyce granej during concert słychać było wyraźne te wpływy industrialnych brzmień, często granych na niekonwencjonalnych instrumentach, jak plastikowa butelka czy miotła. Większość utworów wibrowała niepokojem, były w nich skrzypienia i piski , ale mimo to bardzo dobrze komponowała się z klasycznymi kompozycjami wykonywanymi przez orkiestrę z Lipska.

Concert miał formę wielowymiarowego performance’u, w którym ważną rolę obok music grało światło i kolor. Wystąpienia muzyczne przeplatane były krótkimi inscenizacjami o tematyce ekologicznej, w formie pantomimy i monodramu. Uczniowie however nigdy nie opowiadali się po stronie ekologów lub zwolenników szybkiej industrializacji miast, jedynie pokazywali możliwe ścieżki wyboru. W całym projekcie, pomimo tego, że w oczywisty sposób miał służyć education ekologicznej, nie widać zresztą nachalnej agitacji za wyborem  „zielonych” rozwiązań.

Widzowie, ubrani w białe stroje, symbolizujące wolny od zanieczyszczeń świat przyszłości, siedzieli wraz z muzykami w otwartej przestrzeni. Wyposażeni w alternatywne instrumenty mogli włączyć się w tworzenie dźwięków przyszłości. W sali znajdowały się też trzy czarne filary, na których mogli pozostawić własną interpretację przyszłości wykorzystując do tego wieszaki na ubrania, spinacze i metalowy drut. Project realizowany był od listopada 2012 r. do maja 2014 r thanks to wsparciu finansowemu sponsorów, między innymi Europa Fӧrdert Sachsen, Foundation for Polish-German Cooperation, Polnisches Instiut Leipzig. Uczniowie uczestniczyli w cotygodniowych zajęciach i spotykali się na siedmiu wspólnych warsztatach.  Rezultaty ich pracy: zdjęcia, pliki audio, dokumentację video można obejrzeć on the website www.geo-sounds.de

Agnieszka Kaniewska